Zorluk hafifliyor ama açık kalıcı
ManpowerGroup'un Ekim-Kasım 2025'te 41 ülkede 39.063 işverenle yürüttüğü ve 26 Şubat 2026'da yayımladığı 2026 Küresel Yetenek Açığı Anketi'ne göre işverenlerin yüzde 72'si nitelikli aday bulmakta zorlandığını belirtti; bu oran geçen yılki yüzde 74'e göre hafif geriledi ama tarihsel olarak hâlâ yüksek seviyede.
Anket, ilk kez yapay zekâ ile ilgili becerilerin en çok bulunamayan yetkinlikler listesinin zirvesine oturduğunu gösteriyor: 'Yapay Zekâ Modeli ve Uygulama Geliştirme' yüzde 20, 'Yapay Zekâ Okuryazarlığı' ise yüzde 19 ile ilk iki sırada yer aldı. Bunları mühendislik (yüzde 19), satış ve pazarlama (yüzde 18) ve üretim (yüzde 17) izledi.
Ülkeye ve şirket büyüklüğüne göre keskin farklar
Bölgesel tabloda Almanya yüzde 83 ile en yüksek yetenek açığını bildirirken onu Fransa (yüzde 74) ve Birleşik Krallık (yüzde 73) izledi; ABD yüzde 69 ile küresel ortalamanın biraz altında kaldı, Çin ise yüzde 48 ile en az kısıtlı pazar oldu. Şirket büyüklüğünde de fark var: 1.000-4.999 çalışanlı büyük firmalar yüzde 75 ile en yüksek açığı bildirirken, 10 kişiden az çalışanı olan mikro işletmelerde bu oran yüzde 64'te kaldı.
Buna karşın işverenlerin en çok değer verdiği yetkinlikler listesi teknik değil insani: iletişim, işbirliği ve ekip çalışması yüzde 39 ile birinci sırada, profesyonellik ve iş ahlakı yüzde 36 ile ikinci, uyum sağlama ve öğrenmeye açıklık ise yüzde 34 ile üçüncü sırada yer aldı. İşverenlerin yüzde 91'i açığı kapatmak için tek bir çözüm yerine karma stratejiler uyguluyor; bunların başında yüzde 27 ile yeniden/ileri beceri kazandırma geliyor, onu yüzde 20 ile esnek çalışma saatleri ve yüzde 19 ile ücret artışı izliyor.
Türkiye'deki işe alım ekipleri için anlamı
Yapay zekâ becerisinin küresel açık listesinin zirvesine ilk kez oturması, Türkiye'deki şirketlerin de teknik yapay zekâ yetkinliklerini işe alım kriterlerine dahil etme baskısıyla karşılaşacağına işaret ediyor — ancak anketin asıl mesajı, bu becerileri arayan işverenlerin bile son tahlilde iletişim ve uyum sağlama gibi insani yetkinlikleri daha üstün tuttuğu.
Uygulamada bu, Türkiye'deki İK ekipleri için pratik bir öncelik sırası öneriyor: yapay zekâ becerisi açığını kapatmaya çalışırken, mevcut çalışanların iletişim ve öğrenmeye açıklık gibi temel yetkinliklerini gözden kaçırmamak — zira işverenlerin kendi beyanına göre bu ikisi işe alım kararlarında hâlâ daha belirleyici.
